Ο υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης επανέφερε, με συνέντευξή του στην ΕΡΤnews, την πιο σκοτεινή σελίδα του πρώτου εξαμήνου του 2015, υποστηρίζοντας ότι υπήρχε «ολοκληρωμένο σχέδιο» επιστροφής στη δραχμή. Περιέγραψε μάλιστα συγκεκριμένα μέτρα που, όπως λέει, είχαν προετοιμαστεί στο παρασκήνιο, καθώς και κινήσεις για εκτύπωση νέου νομίσματος.
Με ιδιαίτερα αιχμηρές αναφορές για την περίοδο της πρώτης διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, ο υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης δήλωσε στην ΕΡΤnews ότι το πρώτο εξάμηνο του 2015 «υπήρχε ολόκληρο σχέδιο για να πάμε στη δραχμή». Οι τοποθετήσεις του αναζωπυρώνουν τη δημόσια συζήτηση για το πόσο κοντά βρέθηκε η χώρα στη ρήξη με την ευρωζώνη, σε μια συγκυρία που η μνήμη της κρίσης χρέους εξακολουθεί να επηρεάζει τον πολιτικό διάλογο.
Οι καταγγελίες για «παράλληλο νόμισμα» και στάση πληρωμών
Ο Χάρης Θεοχάρης ανέφερε ότι είχε τότε «συγκεκριμένους πληροφοριοδότες μέσα από τα υπουργεία», οι οποίοι του μετέφεραν λεπτομέρειες ενός σχεδίου έκτακτων μέτρων. Σύμφωνα με όσα περιέγραψε, στο τραπέζι βρισκόταν διατίμηση στα φάρμακα, καθώς και το ενδεχόμενο να μην πληρωθούν οι δημόσιοι υπάλληλοι για έναν μήνα, μέτρα που θα δημιουργούσαν συνθήκες ασφυκτικής πίεσης στο εσωτερικό.
Κεντρικό ρόλο στο υποτιθέμενο σχέδιο, όπως το παρουσίασε, είχαν τα «παράλληλα νομίσματα» που είχε εισηγηθεί ο Γιάνης Βαρουφάκης. Ο Θεοχάρης υποστήριξε ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι θα πληρώνονταν «κατά τα 3/4, ψηφιακά, ηλεκτρονικά», με μονάδες που δεν θα είχαν πραγματική κυκλοφορία στην οικονομία, αλλά θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν μόνο για την πληρωμή φόρων. Ένα τέτοιο σχήμα θα συνιστούσε, de facto, δημιουργία παράλληλου νομίσματος και σταδιακή αποσύνδεση από το ευρώ.
Όπως είπε, «το ίδιο βράδυ πήγα στη Βουλή και το κατήγγειλα» και, κατά τη δική του μαρτυρία, δέχθηκε άμεσες απειλές ότι θα παραπεμφθεί στον εισαγγελέα. «Ήταν πάρα πολύ έντονες στιγμές», ανέφερε, επιμένοντας ότι «ήταν ένα σχέδιο που δουλευόταν και ήταν απόλυτα αληθινό».
Επαφές για εκτύπωση νέου νομίσματος και ο ρόλος της ΤτΕ
Ο υφυπουργός αποκάλυψε επίσης ότι είχε επικοινωνήσει τότε με τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα. Όπως είπε, ο Στουρνάρας του μετέφερε ότι από τη δική του πλευρά υπήρχαν πληροφορίες πως γίνονταν διερευνητικές επαφές με εταιρείες εκτύπωσης χαρτονομισμάτων στο εξωτερικό, προκειμένου να διαπιστωθεί πού θα μπορούσε η Ελλάδα να τυπώσει νέο νόμισμα.
«Χτυπούσαν τις πόρτες των εταιρειών που τυπώνουν χαρτονομίσματα για να δουν πού μπορούν εναλλακτικά να πάνε να τυπώσουν», φέρεται να του είπε ο διοικητής της ΤτΕ, σύμφωνα με την αφήγησή του. Ο Θεοχάρης πρόσθεσε μάλιστα ότι οι σχετικές αναζητήσεις δεν περιορίζονταν «σε αυτή την πλευρά του ημισφαιρίου, της υφηλίου», αφήνοντας να εννοηθεί ότι εξετάζονταν λύσεις ακόμη και σε μακρινούς προορισμούς.
Οι αναφορές αυτές, εφόσον ισχύουν, συνθέτουν την εικόνα ενός σχεδίου όχι μόνο πολιτικής διαπραγμάτευσης, αλλά και τεχνικής προετοιμασίας για ενδεχόμενη νομισματική μετάβαση, με άγνωστες όμως συνέπειες για τις καταθέσεις, τις τιμές και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.
Η πολιτική και θεσμική σημασία των αποκαλύψεων
Οι δηλώσεις Θεοχάρη, παρότι βασίζονται σε προσωπικές μαρτυρίες και όχι σε δημοσιοποιημένα έγγραφα, επαναφέρουν στο προσκήνιο κρίσιμα ερωτήματα για το επίπεδο θεσμικής θωράκισης της χώρας απέναντι σε μονομερείς κινήσεις που θα μπορούσαν να την οδηγήσουν εκτός ευρώ. Αναδεικνύουν επίσης τον ρόλο της Τράπεζας της Ελλάδος ως τελευταίου αναχώματος σε σενάρια ρήξης, αλλά και την ανάγκη πλήρους διαφάνειας για εκείνη την περίοδο.
Σε μια συγκυρία όπου η οικονομία επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει την ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας, η υπενθύμιση ότι πριν λίγα χρόνια συζητούνταν –έστω παρασκηνιακά– σενάρια επιστροφής στη δραχμή λειτουργεί ως υπενθύμιση του κόστους του λαϊκισμού και της θεσμικής περιπέτειας.
Σχόλιο
: Οι αναφορές Θεοχάρη, ακόμη κι αν αποτελέσουν αντικείμενο πολιτικής αντιπαράθεσης, δείχνουν πόσο εύθραυστη ήταν –και παραμένει– η σχέση της Ελλάδας με το ευρώ όταν η οικονομική στρατηγική υποκαθίσταται από ιδεολογικά πειράματα. Η συστηματική θεσμική αποτίμηση της περιόδου 2015 δεν είναι ιστορική πολυτέλεια, αλλά προϋπόθεση για να μην επαναληφθούν επιλογές που θα μπορούσαν να τινάξουν στον αέρα δεκαετίες οικονομικής προσαρμογής.
#Θεοχάρης #δραχμή #ευρώ #ΣΥΡΙΖΑ #πολιτική