Η ΕΛ.Α.Σ. Ζακύνθου υποστηρίζει ότι οι παραγωγοί μπορεί να εισπράττουν κάτω από 3 ευρώ για κάθε κιλό ελαιολάδου, ενώ η τιμή στο ράφι φτάνει έως τα 8 ευρώ. Η απόσταση είναι αρκετή για να θέσει ένα εύλογο ερώτημα για την πορεία του προϊόντος από το χωράφι στον καταναλωτή. Δεν αρκεί, όμως, για να αποδείξει ποιος απορροφά τη διαφορά ή πόσο από αυτήν αποτελεί κέρδος: η ανακοίνωση δεν συνοδεύεται από ανεξάρτητη ανάλυση τιμών και κόστους.
Η καταγγελία και τα όριά της
Σε ανακοίνωση που δημοσιεύτηκε στις 18 Οκτωβρίου 2026, η παράταξη περιγράφει πιέσεις στον πρωτογενή τομέα από το κόστος καλλιέργειας, τις χαμηλές τιμές παραγωγού, τα προβλήματα στις επιδοτήσεις και την έλλειψη εργατικών χεριών. Για το ελαιόλαδο, αντιπαραβάλλει τιμή παραγωγού κάτω από 3 ευρώ το κιλό με τιμή λιανικής έως 8 ευρώ και ζητά να διερευνηθεί ποιος καρπώνεται τη διαφορά.
Η σύγκριση αποτυπώνει την ανησυχία που εκφράζει η ΕΛ.Α.Σ., όχι μια πλήρη κοστολογική εικόνα. Δεν διευκρινίζεται αν οι δύο τιμές αφορούν την ίδια ποιότητα, την ίδια χρονική περίοδο ή ομοειδή προϊόντα. Επίσης, η απόσταση ανάμεσα στην τιμή παραγωγού και την τιμή ραφιού δεν ταυτίζεται αυτομάτως με καθαρό κέρδος: για να εξαχθεί τέτοιο συμπέρασμα χρειάζονται στοιχεία για τα στάδια επεξεργασίας, τυποποίησης, μεταφοράς και εμπορίας, καθώς και για τις επιβαρύνσεις που περιλαμβάνονται στην τελική τιμή.
Αυτή η επιφύλαξη δεν ακυρώνει το ζήτημα που θέτει η ανακοίνωση. Αντίθετα, δείχνει τι πρέπει να δημοσιοποιηθεί ώστε η συζήτηση να φύγει από τη γενική καταγγελία και να στηριχθεί σε συγκρίσιμα δεδομένα: τιμές ανά ποιότητα και περίοδο, κόστος ανά στάδιο και σαφή στοιχεία για το μερίδιο που αναλογεί στους παραγωγούς και στους ενδιάμεσους κρίκους.
Πίεση και στα ελαιοτριβεία
Το ρεπορτάζ της Ημέρας Ζακύνθου στις 16 Οκτωβρίου είχε καταγράψει διαφορετική, αλλά συναφή πλευρά της πίεσης: τα ελαιοτριβεία αντιμετωπίζουν χαμηλές τιμές προϊόντος και αυξημένα λειτουργικά έξοδα. Ο πρόεδρος του Σωματείου Ελαιοτριβείων Ζακύνθου, Ντίνος Μπέτσης, ανέφερε τότε τιμή περίπου 2,70 ευρώ το κιλό και υποστήριξε ότι, ανάλογα με την ποιότητα, αυτή θα μπορούσε να πέσει ακόμη και στα 1,50 ευρώ.
Οι αριθμοί αυτοί είναι εκτίμηση που αποδίδεται στον ίδιο και όχι καταγραφή οριστικής τιμής για τη νέα παραγωγή. Ο Μπέτσης συνέδεσε την αβεβαιότητα με τα έξοδα, μεταξύ άλλων για ρεύμα και πετρέλαιο, και είπε ότι τα ελαιοτριβεία ενδέχεται να αυξήσουν το ποσοστό που κρατούν για να περιορίσουν τις απώλειές τους. Προειδοποίησε επίσης ότι, αν συνεχιστούν οι συνθήκες που περιέγραψε, μπορεί να υπάρξουν λουκέτα την επόμενη χρονιά. Πρόκειται για προειδοποίηση του κλάδου, όχι για ήδη επιβεβαιωμένο αποτέλεσμα.
Η εικόνα που προκύπτει είναι, επομένως, πιο σύνθετη από μια απλή αντιπαράθεση παραγωγού και λιανικής. Οι παραγωγοί πιέζονται από τις χαμηλές τιμές, ενώ τα ελαιοτριβεία περιγράφουν αυξημένα κόστη και αβεβαιότητα για την τιμή και την ποιότητα της σοδειάς. Χωρίς αναλυτικά στοιχεία, δεν μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια πώς μοιράζεται το οικονομικό βάρος ούτε ποιο στάδιο ευθύνεται για τη διαφορά που καταγγέλλεται.
Επτά άξονες διεκδίκησης, χωρίς αναλυτική κοστολόγηση
Η ΕΛ.Α.Σ. παρουσίασε επτά άξονες για τη στήριξη της αγροτικής παραγωγής και της κτηνοτροφίας. Στα αιτήματα που περιγράφονται περιλαμβάνονται δικαιότερες τιμές παραγωγού και ουσιαστικοί έλεγχοι στην αγορά, αποτελεσματικότερες αποζημιώσεις και σχέδιο προστασίας της κτηνοτροφίας, καθώς και μέτρα για το κόστος παραγωγής, την άρδευση και την έλλειψη εργατών γης. Η παράταξη ζητά επίσης οι ενισχύσεις να κατευθύνονται περισσότερο προς την πραγματική παραγωγή και να στηρίζονται οι μικροί και μεσαίοι παραγωγοί, η αγροτική γη και η εγχώρια παραγωγή βασικών τροφίμων.
Τα αιτήματα θέτουν ζητήματα που αφορούν τόσο την αγορά όσο και τη δημόσια αγροτική πολιτική. Στην ανακοίνωση, ωστόσο, δεν παρατίθεται αναλυτική εφαρμογή, χρονοδιάγραμμα ή κοστολόγηση των προτάσεων. Η επίκληση της ανάγκης για ελέγχους και στήριξη αποκτά πρακτικό νόημα μόνο αν συνοδευτεί από συγκεκριμένους δείκτες, σαφείς αρμοδιότητες και δημοσιευμένα αποτελέσματα.
Τι μένει να αποσαφηνιστεί
Για τους παραγωγούς και τους καταναλωτές, το βασικό ερώτημα παραμένει: πόσο πληρώνεται το ελαιόλαδο σε κάθε στάδιο και με ποια χαρακτηριστικά προϊόντος; Η απάντηση απαιτεί συγκρίσιμες τιμές, διαφανή στοιχεία κόστους και ελέγχους που να τεκμηριώνουν τυχόν στρεβλώσεις. Χρειάζεται επίσης να φανεί αν οι χαμηλές τιμές και τα αυξημένα έξοδα που περιέγραψαν οι εκπρόσωποι του κλάδου επιβεβαιώνονται καθώς προχωρά η νέα ελαιοκομική περίοδος.
Η ΕΛ.Α.Σ. έχει θέσει την ψαλίδα ως πολιτικό και οικονομικό ζήτημα. Το επόμενο βήμα, για να μην μείνει η συζήτηση σε έναν εντυπωσιακό αλλά ελλιπή παραλληλισμό, είναι να παρουσιαστούν τα στοιχεία που θα δείξουν πώς διαμορφώνονται πραγματικά οι τιμές και ποια μέτρα μπορούν να προστατεύσουν ταυτόχρονα την παραγωγή και τον καταναλωτή.
Ακολούθησε το Politics24
Οι σημαντικότερες πολιτικές ειδήσεις και αναλύσεις, χωρίς περιττό θόρυβο.