Φόρτωση Text-to-Speech…
Η Ελλάδα θα μπορούσε να γίνει η χώρα στην οποία θα καταλήγει ο Οικονομικός Διάδρομος Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης (IMEC) και η προοπτική αυτή ήταν ισχυρό κίνητρο για τη δεύτερη επίσκεψη μέσα σε δύο χρόνια του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στο Νέο Δελχί. Τον ρόλο της πύλης προς την Ευρώπη διεκδικεί και η Ιταλία, όπως εξηγεί ο Θοδωρής Τσίκας, επικεφαλής του προγράμματος θεωρίας και πρακτικής των διεθνών σχέσεων στο Ινστιτούτο Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων, σημειώνοντας ότι μιλάμε για μια εφοδιαστική αλυσίδα προϊόντων, ακόμη και ενέργειας, ακόμη και data (ηλεκτρονικά δεδομένα), που θα αποτελέσει παράκαμψη του κινεζικού δρόμου του μεταξιού.
Ο Πέτρος Βαμβακάς, αν. καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο Emmanuel College της Βοστώνης, θυμίζει ότι πρόκειται για ένα σχέδιο της διοίκησης Μπάιντεν προκειμένου να διαμορφωθεί ένας χώρος εμπορίου που θα μπορούσε να αποτελέσει αντίβαρο στο Ιράν. Θυμίζει, επίσης, ότι ο Μπέντζαμιν Νετανιάχου πριν από δύο χρόνια στη Γ.Σ. του ΟΗΕ είχε μιλήσει για ζώνη κατάρας και ζώνη ευλογίας προκειμένου να υπογραμμίσει αυτή την αντίστιξη.
«Η γεωπολιτική αξία του IMEC είναι σημαντική γιατί αποτελεί σύνδεση της Ινδίας με τον δυτικό κόσμο», επισημαίνει ο αν. καθηγητής Σύγχρονης Ιστορίας και Διεθνούς Πολιτικής στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Αντώνης Κλάψης. Κατά την ανάλυσή του, τα εμπόδια είναι το μεγάλο οικονομικό κόστος και η γεωπολιτική αστάθεια που εκ των πραγμάτων «επηρεάζουν ένα διάδρομο που θα περάσει από τα Στενά του Ορμούζ και την αραβική χερσόνησο».
Ο Θοδωρής Τσίκας εντάσσει την επίσκεψη του πρωθυπουργού στην Ινδία σε ένα ευρύτερο πλαίσιο: «Το εναρκτήριο λάκτισμα ήταν η εμπορική – οικονομική συμφωνία Ε.Ε. – Ινδίας, με την οποία διαμορφώθηκε η μεγαλύτερη κοινή αγορά στον κόσμο απέναντι στους δασμούς Τραμπ και απέναντι στην Κίνα που πλημμυρίζει τον κόσμο με φθηνά προϊόντα». Και συνεχίζει: «Γεωπολιτικά η Ινδία είναι μια πολύ σημαντική χώρα, που συζητείται να μπει ακόμη και στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ». Είναι, παράλληλα, μια εξαιρετικά γρήγορα αναπτυσσόμενη οικονομία (35 εκατ. περνούν από τη φτώχεια στη μεσαία τάξη κάθε χρόνο) και αυτό σημαίνει ότι είναι μια χώρα ενδιαφέρουσα για τις ελληνικές εξαγωγές και για τον τουρισμό.
Μια διπλωματική διάσταση που υπογραμμίζει ο Πέτρος Βαμβακάς αναφέρεται στη συμμαχία Τουρκίας – Πακιστάν και στη σύσφιγξη των σχέσεων Γαλλίας – Ινδίας. Συναρτά, πάντως, την πρόοδο του έργου με τις εξελίξεις στο Ιράν: «Είναι αδύνατη η γεωπολιτική ανακατανομή στην περιοχή χωρίς την Τεχεράνη στο επίκεντρο». Ο Θοδωρής Τσίκας υπερθεματίζει, μιλώντας για «διπλωματικό άξονα της Ινδίας με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ισραήλ, σε ανταγωνισμό με τον άξονα Τουρκίας – Πακιστάν, στον οποίο τείνουν να μπουν Σαουδική Αραβία και Αίγυπτος».
Κατά τον Αντώνη Κλάψη, η Ινδία θα επιμείνει, παρά τα εμπόδια, γιατί ο IMEC «σηματοδοτεί την προσπάθειά της να αναδειχθεί σε μείζονα δύναμη σε γεωοικονομικό επίπεδο, κόντρα στο κινεζικό μονοπώλιο στην περιοχή».
Το βέβαιο είναι ότι στο Πεκίνο ενδιαφέρονται για όσα συνέβησαν στο Νέο Δελχί. Οπως αναφέρεται σε έκθεση του ΕΛΙΑΜΕΠ (Δ. Γαβαλάς, Γ. Δικαίος, 2025), «το ελληνικό λιμάνι του Πειραιά, ένας κρίσιμος κρίκος στον IMEC, ανήκει ήδη στον κινεζικό διάδρομο. Δεν είναι σαφές εάν η Ινδία και οι ΗΠΑ θα επιχειρήσουν να αγοράσουν μερίδια στον Πειραιά και να μετατοπίσουν την ισορροπία δυνάμεων μακριά από την Cosco. Επιπλέον, οι βαθείς οικονομικοί δεσμοί μεταξύ Κίνας και Αραβικού Κόλπου πιθανότατα περιορίζουν την ικανότητα του IMEC ή οποιουδήποτε παρόμοιου αναπτυξιακού έργου να αμφισβητήσει την επιρροή του Πεκίνου στην περιοχή».