Τουρκολιβυκό μνημόνιο: Ο Αρναούτογλου ζητά συζήτηση για την αλιεία

Ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Σάκης Αρναούτογλου ζητά να συζητηθούν άμεσα στην Επιτροπή Αλιείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου οι νεότερες εξελίξεις γύρω από το Τουρκολιβυκό μνημόνιο και οι πιθανές συνέπειές του για την ευρωπαϊκή αλιεία. Με επιστολή προς την πρόεδρο και τους συντονιστές των πολιτικών ομάδων, ζητά επίσης να κληθούν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης να παρουσιάσουν τις αξιολογήσεις τους. Η πρωτοβουλία, που ανακοινώθηκε στις 21 Οκτωβρίου 2026, μεταφέρει τη συζήτηση από το πεδίο της διπλωματίας και στις πρακτικές συνέπειες για όσους εργάζονται στη θάλασσα.

Τι ζητά η κοινοβουλευτική πρωτοβουλία

Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΠΑΣΟΚ, ο Αρναούτογλου, μέλος της Επιτροπής Αλιείας, ζητά να εγγραφεί το ζήτημα στην ημερήσια διάταξή της. Θέλει ακόμη να κληθούν εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης, ώστε να ενημερώσουν για την αξιολόγηση και την αντίδραση της ΕΕ.

Η επιστολή προτείνει να εξεταστούν ειδικά οι πιθανές επιπτώσεις στην ευρωπαϊκή αλιεία στις θαλάσσιες περιοχές νότια της Κρήτης και να διερευνηθεί κοινή θεσμική πρωτοβουλία με την Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωκοινοβουλίου. Πρόκειται για αιτήματα προς τα αρμόδια όργανα· η ανακοίνωση δεν αναφέρει ότι η συζήτηση έχει ήδη προγραμματιστεί ή ότι η Επιτροπή έχει απαντήσει.

Η αλιεία πέρα από τη διπλωματική αντιπαράθεση

Ο ευρωβουλευτής υποστηρίζει ότι το θέμα δεν περιορίζεται στις διπλωματικές σχέσεις και στις γεωπολιτικές ισορροπίες. Όπως αναφέρει το ΠΑΣΟΚ, επισημαίνει ότι αφορά επίσης τη θάλασσα ως χώρο οικονομικής δραστηριότητας, τους ανθρώπους που εξαρτώνται από την αλιεία και την ανάγκη προστασίας της ασφάλειας και των νόμιμων δικαιωμάτων τους.

Αυτή η διεύρυνση της ατζέντας έχει πρακτική σημασία, αλλά προς το παρόν παραμένει ζητούμενο να τεκμηριωθεί τι ακριβώς θα μπορούσε να αλλάξει για τις αλιευτικές δραστηριότητες και σε ποιες περιοχές. Η ανακοίνωση δεν παραθέτει συγκεκριμένα περιστατικά, εκτιμήσεις για οικονομικές απώλειες ή μέτρα που έχουν ήδη ληφθεί. Γι’ αυτό και η αξία μιας κοινοβουλευτικής συζήτησης θα κριθεί από το αν συνοδευτεί από σαφείς απαντήσεις και στοιχεία, όχι μόνο από γενικές διαβεβαιώσεις.

Η αναφορά στην ανατολική Λιβύη και το νομικό πλαίσιο

Το ΠΑΣΟΚ συνδέει την πρωτοβουλία με την έγκριση του μνημονίου από τη Βουλή της ανατολικής Λιβύης. Στην ανακοίνωση υποστηρίζει ότι η εξέλιξη εγείρει ερωτήματα για τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, το διεθνές δίκαιο και τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και άλλων κρατών της περιοχής. Οι διατυπώσεις αυτές αποδίδονται στο κόμμα και δεν αποτελούν από μόνες τους ανεξάρτητη νομική αξιολόγηση της εξέλιξης ή των συνεπειών της.

Η ανακοίνωση επικαλείται επίσης την προγενέστερη θέση της ΕΕ, όπως την περιγράφει το ΠΑΣΟΚ: ότι το Τουρκολιβυκό μνημόνιο παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας και δεν μπορεί να παράγει έννομες συνέπειες για τρίτες χώρες. Η επίκληση αυτή δείχνει τη γραμμή επιχειρηματολογίας της πρωτοβουλίας, αλλά δεν απαντά από μόνη της στο ερώτημα ποιες είναι οι άμεσες επιπτώσεις για την αλιεία ή τι μπορεί να κάνει η Επιτροπή Αλιείας.

Τι μένει να φανεί

Το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι αν το αίτημα θα ενταχθεί στην ημερήσια διάταξη και αν οι ευρωπαϊκοί θεσμοί θα προσέλθουν με συγκεκριμένη αξιολόγηση. Χρειάζεται να αποσαφηνιστεί αν υπάρχουν εντοπισμένοι κίνδυνοι για αλιευτικές δραστηριότητες, ποια είναι η γεωγραφική και χρονική τους έκταση και ποια θεσμικά εργαλεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν.

Ο Αρναούτογλου προειδοποιεί ότι οι αλιείς δεν πρέπει να γίνουν «όμηροι γεωπολιτικών σκοπιμοτήτων». Η φράση αποδίδει την πολιτική έμφαση της παρέμβασης· η αποτελεσματικότητά της, ωστόσο, θα κριθεί από το αν μεταφραστεί σε διαφανή ενημέρωση και εφαρμόσιμες ενέργειες. Μέχρι τότε, η πρωτοβουλία αποτελεί αίτημα για συζήτηση και απαντήσεις, όχι απόδειξη ότι έχει ήδη μεταβληθεί το καθεστώς ή η καθημερινότητα της αλιείας στην περιοχή.