Λατινοπούλου: Γιατί η αύξηση 30% στο επίδομα θέρμανσης δεν αρκεί

Η πρόεδρος της Φωνής Λογικής, Αφροδίτη Λατινοπούλου, άσκησε στις 15 Οκτωβρίου κριτική στην αύξηση κατά 30% του επιδόματος θέρμανσης, υποστηρίζοντας ότι δεν συμβαδίζει με την άνοδο της τιμής του πετρελαίου. Στην ανακοίνωσή της επικαλείται τιμή 1,10 ευρώ ανά λίτρο πέρυσι και 1,55 ευρώ φέτος, ενώ ζητά μειώσεις φόρων στα καύσιμα αντί για ενισχύσεις που, κατά την ίδια, δεν φτάνουν σε όλα τα νοικοκυριά.

Η σύγκριση των τιμών και το κόστος για 1.000 λίτρα

Σύμφωνα με τους αριθμούς που παραθέτει η Φωνή Λογικής, η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης αυξήθηκε από 1,10 σε 1,55 ευρώ το λίτρο. Η ανακοίνωση υπολογίζει την άνοδο σε 40,9%. Με αυτή τη βάση, η αγορά 1.000 λίτρων θα κόστιζε 1.100 ευρώ πέρυσι και 1.550 ευρώ φέτος, δηλαδή 450 ευρώ περισσότερο πριν από τον συνυπολογισμό οποιασδήποτε ενίσχυσης.

Η σύγκριση αποτυπώνει το επιχείρημα της Λατινοπούλου, όχι ανεξάρτητη επιβεβαίωση των τιμών ή συνολικό υπολογισμό της επιβάρυνσης για κάθε νοικοκυριό. Το τελικό όφελος από ένα επίδομα εξαρτάται από τους όρους χορήγησης και την ενίσχυση που δικαιούται κάθε δικαιούχος· τα διαθέσιμα στοιχεία της ανακοίνωσης δεν δίνουν αναλυτικά ποσά ανά κατηγορία νοικοκυριού. Επομένως, η αντιπαραβολή των ποσοστών από μόνη της δεν δείχνει πόσο από την αύξηση του κόστους καλύπτεται στην πράξη για κάθε περίπτωση.

Η ένσταση για τα εισοδηματικά κριτήρια

Η πρόεδρος της Φωνής Λογικής υποστηρίζει επίσης ότι τα εισοδηματικά όρια αφήνουν εκτός εργαζομένους και νοικοκυριά με χαμηλά ή μεσαία εισοδήματα, παρότι αντιμετωπίζουν αυξημένες δαπάνες θέρμανσης. Η θέση αυτή αποτελεί πολιτική αιτίαση της ίδιας και δεν συνοδεύεται στην ανακοίνωση από ανεξάρτητα στοιχεία για τον αριθμό όσων αποκλείονται ή για τις εισοδηματικές κατηγορίες που επηρεάζονται.

Το ζήτημα που θέτει είναι ευρύτερο από το ποσοστό της επιδότησης: αφορά το ποιοι δικαιούνται στήριξη και αν τα κριτήρια συμβαδίζουν με την οικονομική πίεση που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά. Για να αποτιμηθεί πληρέστερα η κριτική, θα χρειάζονταν τα επίσημα δεδομένα για τα όρια επιλεξιμότητας, τον αριθμό δικαιούχων και το ύψος της ενίσχυσης ανά περίπτωση. Αυτά δεν παρατίθενται στην ανακοίνωση που έγινε γνωστή στις 15 Οκτωβρίου.

Τι προτείνει για τη φορολογία των καυσίμων

Η Λατινοπούλου ζητά μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης και φορολογικές ελαφρύνσεις στα καύσιμα. Αντιπαραβάλλει τις παρεμβάσεις αυτές με τις προσωρινές ενισχύσεις, τις οποίες χαρακτηρίζει ανεπαρκείς και περιορισμένες ως προς τους δικαιούχους.

Η πρόταση μεταφέρει τη συζήτηση από τη στοχευμένη επιδότηση σε μέτρα που θα μπορούσαν, όπως υποστηρίζει, να μειώσουν τη φορολογική επιβάρυνση για ευρύτερο μέρος των καταναλωτών. Η ανακοίνωση, ωστόσο, δεν εξειδικεύει το κόστος μιας τέτοιας αλλαγής, το εύρος της μείωσης ή το πώς θα αναπληρώνονταν ενδεχόμενα δημόσια έσοδα. Συνεπώς, πρόκειται για πολιτική πρόταση και όχι για πλήρες σχέδιο εφαρμογής με εκτιμήσεις δημοσιονομικών επιπτώσεων.

Τι μένει να φανεί

Η αντιπαράθεση αναδεικνύει δύο ερωτήματα για την πολιτική θέρμανσης: κατά πόσο η ενίσχυση αντιστοιχεί στην πραγματική μεταβολή των τιμών και αν τα κριτήρια εντοπίζουν τα νοικοκυριά που χρειάζονται στήριξη. Για την αξιολόγησή τους θα έχουν σημασία τα επίσημα στοιχεία για τις τιμές, οι όροι και τα ποσά του επιδόματος, καθώς και ο αριθμός όσων καλύπτονται ή μένουν εκτός.

Μέχρι να υπάρχουν τέτοια στοιχεία στην ίδια συζήτηση, οι αριθμοί των 1,10 και 1,55 ευρώ ανά λίτρο και η αύξηση 40,9% πρέπει να αποδίδονται στη Φωνή Λογικής. Η ανακοίνωση θέτει μια σαφή πολιτική ένσταση απέναντι στην αύξηση του επιδόματος κατά 30%, ενώ η έκταση της πραγματικής κάλυψης και η επίδραση εναλλακτικών φορολογικών μέτρων χρειάζονται χωριστή τεκμηρίωση.