Ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ προειδοποιεί ότι η πόντιση του καλωδίου δεν λύνει τις ελληνοτουρκικές διαφορές, ζητά σαφή εθνική στρατηγική και ανοίγει τη συζήτηση για τις κυβερνήσεις συνεργασίας
Σαφές μήνυμα για την πορεία των ελληνοτουρκικών σχέσεων, την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου, αλλά και τους κυβερνητικούς χειρισμούς στα κρίσιμα ζητήματα εξωτερικής πολιτικής έστειλε ο Ευάγγελος Βενιζέλος, μέσα από τη συνέντευξή του στην ΕΡΤ και τον Γιώργο Κουβαρά. Ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επέλεξε να τοποθετηθεί με ιδιαίτερα αιχμηρό τρόπο για το ζήτημα του καλωδίου, προειδοποιώντας ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να συγχέει την τεχνική υλοποίηση ενός μεγάλου ενεργειακού έργου με την επίλυση των ευρύτερων γεωπολιτικών διαφορών με την Τουρκία.
Οι αναφορές του αποκτούν ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η αντιπαράθεση Αθήνας και Άγκυρας γύρω από τις έρευνες και την πόντιση του καλωδίου βρίσκεται ξανά στο προσκήνιο. Οι εκατέρωθεν NAVTEX, οι κινήσεις των εμπλεκόμενων πλευρών και η εμπλοκή της Γαλλίας έχουν δημιουργήσει ένα σύνθετο διπλωματικό περιβάλλον, στο οποίο κάθε κυβερνητική επιλογή αξιολογείται όχι μόνο ως προς το άμεσο αποτέλεσμα, αλλά και ως προς τις συνέπειές της για τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.
Ο Βενιζέλος, πάντως, έστειλε ένα μήνυμα που ξεπερνά τη συγκεκριμένη υπόθεση: η εθνική στρατηγική δεν μπορεί να εξαντλείται σε ανακοινώσεις, διπλωματικές κινήσεις και διαχείριση της επικαιρότητας. Χρειάζεται σταθερός σχεδιασμός, πολιτική συνεννόηση και σαφής εικόνα των πραγματικών εκκρεμοτήτων.
Το καλώδιο δεν λύνει τις ελληνοτουρκικές διαφορές
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο πρώην υπουργός Εξωτερικών στο έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ, επισημαίνοντας ότι δεν πρέπει να μετατραπεί σε ένα ζήτημα που θα επισκιάσει τις πραγματικές προκλήσεις της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής.
Υπενθύμισε ότι πρόκειται για ένα έργο με μακρά ιστορία, το οποίο έχει αντιμετωπίσει οικονομικές επιφυλάξεις, τεχνικές δυσκολίες και σημαντικά γεωπολιτικά εμπόδια. Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε και στο επεισόδιο της Κάσου το 2024, όταν οι έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση διακόπηκαν μέσα σε ένα ιδιαίτερα φορτισμένο περιβάλλον.
Ο ίδιος υπογράμμισε ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να έχει ανοιχτά ζητήματα οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών με την Τουρκία, τη Λιβύη και την Αλβανία, παρά τις συμφωνίες που έχουν επιτευχθεί με την Ιταλία και την Αίγυπτο.
«Δεν πρέπει το καλώδιο να μας κρύβει τα βασικά θέματα», ήταν το χαρακτηριστικό μήνυμα της παρέμβασής του.
Σύμφωνα με την προσέγγισή του, ακόμη και εάν το έργο ολοκληρωθεί χωρίς προβλήματα, αυτό δεν σημαίνει ότι έχουν αντιμετωπιστεί οι ευρύτερες ελληνοτουρκικές διαφορές. Η Άγκυρα εξακολουθεί να προβάλλει διεκδικήσεις και να θέτει ζητήματα που αφορούν το Αιγαίο, την αποστρατιωτικοποίηση των νησιών και τον ελληνικό εναέριο χώρο.
Επομένως, η επιτυχής πόντιση του καλωδίου δεν μπορεί να παρουσιαστεί ως διπλωματική διευθέτηση ή ως αλλαγή του καθεστώτος στις θαλάσσιες ζώνες.
«Η NAVTEX δεν οριοθετεί ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα»
Ακόμη πιο συγκεκριμένη ήταν η τοποθέτηση του Ευάγγελου Βενιζέλου για τις NAVTEX, οι οποίες έχουν βρεθεί στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.
Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών ξεκαθάρισε ότι οι συγκεκριμένες αναγγελίες σχετίζονται με την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και δεν αποτελούν μέσο επίλυσης διαφορών σχετικά με την υφαλοκρηπίδα ή την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη.
Όπως εξήγησε, το διεθνές δίκαιο αντιμετωπίζει διαφορετικά την εγκατάσταση υποθαλάσσιων καλωδίων και την κατασκευή αγωγών, καθώς στην πρώτη περίπτωση προβλέπεται συγκεκριμένο δικαίωμα εγκατάστασης υπό προϋποθέσεις.
Παράλληλα, επισήμανε ότι το δικαίωμα πόντισης ενός καλωδίου δεν συνεπάγεται αναγνώριση θαλάσσιων δικαιωμάτων ούτε οδηγεί αυτομάτως σε οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών.
Η επισήμανση αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η συζήτηση γύρω από το καλώδιο έχει αποκτήσει διαστάσεις που ξεπερνούν το ίδιο το ενεργειακό έργο. Η ελληνική και η τουρκική πλευρά επιχειρούν να υποστηρίξουν τις θέσεις τους μέσα από διπλωματικές και νομικές κινήσεις, ενώ η παρουσία τρίτων χωρών προσθέτει ακόμη μία παράμετρο.
Ο Βενιζέλος προειδοποίησε ουσιαστικά ότι η Ελλάδα δεν πρέπει να καλλιεργεί την εντύπωση πως οι διεθνείς παρεμβάσεις μπορούν να υποκαταστήσουν τη δική της στρατηγική. Οι σχέσεις με συμμάχους και εταίρους είναι σημαντικές, αλλά δεν αποτελούν από μόνες τους απάντηση στις διαχρονικές εκκρεμότητες με την Άγκυρα.
Η σχέση με τον Μητσοτάκη και το μήνυμα για πολιτικό διάλογο
Ξεχωριστό ενδιαφέρον είχαν και οι αναφορές του Ευάγγελου Βενιζέλου στον Κυριάκο Μητσοτάκη. Ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αναφέρθηκε στη μακρά σχέση που διατηρεί με τον πρωθυπουργό, ξεκαθαρίζοντας ότι επιθυμεί να έχει τη δυνατότητα να συνομιλεί με όλους τους πολιτικούς παράγοντες.
Η φράση του ότι «θέλω να συνομιλώ με όλους» αποτυπώνει τη διάθεσή του να διατηρεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας, χωρίς να περιορίζει τις επαφές του από κομματικές αντιπαραθέσεις.
Η συγκεκριμένη στάση έχει ενδιαφέρον σε μια περίοδο κατά την οποία οι πολιτικές σχέσεις χαρακτηρίζονται από έντονη πόλωση και οι δυνατότητες συνεννόησης μεταξύ κυβέρνησης και αντιπολίτευσης παραμένουν περιορισμένες.
Ο Βενιζέλος δεν εμφανίστηκε διατεθειμένος να υιοθετήσει μια λογική αποκλεισμών. Αντίθετα, έδωσε έμφαση στην ανάγκη να υπάρχει δυνατότητα επικοινωνίας ακόμη και μεταξύ πολιτικών προσώπων που βρίσκονται σε διαφορετικές παρατάξεις.
Το ΠΑΣΟΚ, οι κυβερνήσεις συνεργασίας και η κριτική στην οικονομία
Η συνέντευξη δεν περιορίστηκε στα εθνικά θέματα. Ο Ευάγγελος Βενιζέλος αναφέρθηκε και στην εσωτερική πολιτική κατάσταση, επαναφέροντας την ανάγκη για ευρύτερες πολιτικές συναινέσεις και διαφορετικό μοντέλο διακυβέρνησης.
Ο πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ τάχθηκε υπέρ των κυβερνήσεων συνεργασίας, υποστηρίζοντας ότι μπορούν να προσφέρουν μεγαλύτερη διαφάνεια, περισσότερα πολιτικά αντίβαρα και ευρύτερη συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων.
Η τοποθέτηση αυτή δεν είναι καινούργια, ωστόσο αποκτά πρόσθετη σημασία ενόψει των μελλοντικών πολιτικών εξελίξεων και της συζήτησης για τους συσχετισμούς δυνάμεων στην επόμενη εκλογική αναμέτρηση.
Παράλληλα, άσκησε κριτική στην οικονομική πορεία της χώρας, επισημαίνοντας ότι η θετική εικόνα ορισμένων δημοσιονομικών δεικτών δεν αρκεί για να αποτυπώσει την πραγματική κατάσταση της κοινωνίας. Η οικονομική πρόοδος, κατά την άποψή του, πρέπει να αξιολογείται με βάση το κατά πόσο δημιουργεί ουσιαστικές προοπτικές για τους πολίτες και βελτιώνει το βιοτικό τους επίπεδο.
Στο ίδιο πλαίσιο, επανέρχεται η συζήτηση για τον πληθωρισμό, την αγοραστική δύναμη και τις ανισότητες, ζητήματα που εξακολουθούν να επηρεάζουν την καθημερινότητα των νοικοκυριών.
Η πολιτική σημασία της παρέμβασης
Η παρέμβαση του Ευάγγελου Βενιζέλου έχει ιδιαίτερο πολιτικό ενδιαφέρον, καθώς συνδυάζει την κριτική στους κυβερνητικούς χειρισμούς με μια ευρύτερη συζήτηση για την κατεύθυνση της χώρας.
Το μήνυμά του προς την κυβέρνηση είναι ότι η διαχείριση των ελληνοτουρκικών δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά σε επιμέρους κινήσεις, ενώ προς το πολιτικό σύστημα απευθύνεται η ανάγκη για μεγαλύτερη συνεννόηση στα ζητήματα εθνικής στρατηγικής.
Την ίδια στιγμή, η αναφορά του στον Κυριάκο Μητσοτάκη και η επιμονή του στη διατήρηση ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας δείχνουν ότι δεν επιθυμεί να εγκλωβιστεί στα στενά όρια της καθημερινής κομματικής αντιπαράθεσης.
Σε κάθε περίπτωση, η συζήτηση που ανοίγει αφορά κάτι πολύ μεγαλύτερο από ένα υποθαλάσσιο καλώδιο. Αφορά τον τρόπο με τον οποίο η Ελλάδα σχεδιάζει την εξωτερική της πολιτική, διαχειρίζεται τις σχέσεις με την Τουρκία και διαμορφώνει τις πολιτικές συναινέσεις που απαιτούνται για τις μεγάλες εθνικές επιλογές.
Ακολούθησε το Politics24
Οι σημαντικότερες πολιτικές ειδήσεις και αναλύσεις, χωρίς περιττό θόρυβο.