Στη Γερμανία ονομαζόταν “τείχος προστασίας” απέναντι στην ακροδεξιά – και μόλις υπέστη ρήγμα στην Σαξονία-Άνχαλτ. Στη Γαλλία, πάλι, γινόταν λόγος για “υγιειονομική ζώνη” (cordon sanitaire) περί τον Εθνικό Συναγερμό της Μαρίν Λεπέν, αλλά φαίνεται πως δεν λειτουργεί εδώ και αρκετό καιρό.
Η ίδια η ανάρρηση της θυγατρός Λεπέν στην ηγεσία του πάλαι ποτέ Εθνικού Μετώπου συμπύκνωνε μια στρατηγική “αποδαιμονοποίησης” (dediabolisation) της ακροδεξιάς, που, καίτοι έφερε από νωρίς αποτελέσματα στον μιντιακό χώρο, δεν ήταν αρκετή για να σπάσει τα ταμπού της κάλπης. Από την εκλογή και επανεκλογή του Εμανουέλ Μακρόν στην προεδρία μέχρι της τελευταίες βουλευτικές εκλογές η επιλογή του “μικρότερου κακού”, ώστε να τεθεί φραγμός στην ακροδεξιά από πλευράς του “ρεπουμπλικανικού τόξου” αποτέλεσε βασική δομική αρχή της γαλλικής πολιτικής σκηνής και μυστικό της κυριαρχίας του κέντρου.
Ωστόσο, το επικείμενο τέλος της εποχής Μακρόν αφήνει αποθαρρυμένους και απογοητευμένους ακόμη και τους αλλοτινούς θερμούς θιασώτες του. Το μιντιακό σύστημα μοιάζει ολότελα απορροφημένο από την προσπάθεια να κλείσει τον δρόμο στον Ζαν-Λυκ Μελανσόν της Ανυπότακτης Γαλλίας, τον μόνο πολιτικό που φέρεται να είναι υπό προϋποθέσεις ικανός να αναμετρηθεί με την Λεπέν στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών. Η είσοδος της Λεπέν στο Μέγαρο των Ηλυσίων έχει προεξοφληθεί και αποδραματοποιηθεί.
Οκτώ μήνες πριν από τις εκλογές, η Λεπέν εμφανίζει προβάδισμα ισχυρότερο από ποτέ άλλοτε σε ίδια προεκλογική φάση. Σύμφωνα με την τελευταία δημοσκόπηση της Elabe, προηγείται στις δημοσκοπήσεις για τον πρώτο γύρο με μεγάλη διαφορά και θα κέρδιζε τον δεύτερο γύρο έναντι όλων των αντίπαλων υποψηφίων,.
Τα σενάρια περί αποκλεισμού της από την υποψηφιότητα ή περί ρήξης της με τον νεαρό εκλεκτό της για την πρωθυπουργία Ζορντάν Μπαρντελά, δεν επηρεάζουν τις δημοσκοπικές της επιδόσεις. Είναι σαν τα ποσοστά της να μας λένε περισσότερα για την απόρριψη των αντιπάλων της παρά για τις αδυναμίες της, σχολιάζει το Eurointelligence.
Αυτή τη στιγμή, απλώς δεν υπάρχει αντίπαλος της Λεπέν. Το κεντρώο και το αριστερό μπλοκ έχουν διαβρωθεί και η κληρονομιά του Εμανουέλ Μακρόν απογοητεύει. Μόνο ο Μελανσόν φαίνεται να έχει αποκτήσει κάποια δυναμική. Η Λεπέν προηγείται σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, μεταξύ των εργαζομένων αλλά και των ψηφοφόρων με υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο, σύμφωνα με το Opinionway.
Η πιο αξιοσημείωτη είναι η μετατόπιση μεταξύ των ατόμων ηλικίας 65 ετών και άνω. Ψήφιζαν τον Μακρόν: τώρα θέλουν να ψηφίσουν τη Λεπέν. Η σταθερή της θέση σχετικά με τη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος (επιστροφή στο όριο ηλικίας συνταξιοδότησης των 60 ετών για όσους άρχισαν να εργάζονται πριν από την ηλικία των 20 ετών και στα 62 για τους υπόλοιπους), σίγουρα έχει να κάνει με αυτό. Θέματα αξιοπρέπειας και πολιτιστικής ταυτότητας έχουν επίσης καλή απήχηση σε αυτήν την ηλικιακή ομάδα.
Το Eurointelligence διατυπώνει την επιφύλαξη ότι οκτώ μήνες είναι ακόμα πολύς καιρός στην πολιτική σκηνή. Τα γεγονότα παρεμβαίνουν και όσοι δεν ψήφισαν πριν μπορεί να κινητοποιηθούν για να το κάνουν αυτή τη φορά.
Όμως η ανάλυση συστάδων από την Terra Nova δείχνει ότι δεν υπάρχει αυτόματο αντανακλαστικό που να εμποδίζει την νίκη της Λεπέν. Οι αριστεροί ψηφοφόροι δεν θα ψήφιζαν τον Ραφαέλ Γκλυκσμάν εναντίον της Λεπέν αν αυτός προκρινόταν στον δεύτερο γύρο. Αν ο Μελανσόν έμπαινε στον δεύτερο γύρο, πολλοί κεντρώοι ψηφοφόροι θα ψήφιζαν την Λεπέν. Όσοι δουν τον αγαπημένο τους υποψήφιο να αποκλείεται στον πρώτο γύρο θα επιλέξουν το μικρότερο κακό μεταξύ των δύο υποψηφίων του επαναληπτικού γύρου. Ωστόσο, ένα τείχος προστασίας εναντίον της Λεπέν θα μπορούσε να αναδυθεί σε μια κρίσιμη στιγμή. Αυτό είναι ένας από τυς μεγαλύτερυς αγνώστους στις επόμενες προεδρικές εκλογές.
Ένα άλλο είναι η αποχή. Στις εκλογές του 2022, το 28% των ψηφοφόρων απείχε στον επαναληπτικό γύρο που κέρδισε ο Μακρόν. Αυτό είναι ένα ποσοστό αποχής ρεκόρ, με μεγαλύτερο μόνο αυτό του 1969. Σύμφωνα με την Ipsos, το 41% των ψηφοφόρων ηλικίας 18-24 ετών δεν ψήφισε, σε σύγκριση με το 38% των ατόμων ηλικίας 25-34 και 35-49 ετών. Μεταξύ των μεγαλύτερων ηλικιακών ομάδων, ηλικίας 60-69 ετών, η αποχή είναι χαμηλότερη, στο 20%. Πώς θα ψηφίσουν αν η επιλογή είναι η Λεπέν και κάποιος άλλος; Αν οι συνταξιούχοι είναι τώρα πιο έτοιμοι να ψηφίσουν τη Λεπέν, θα κινητοποιούνταν περισσότερο οι νεότεροι για τον Μελανσόν; Ή για οποιονδήποτε υποψήφιο που μιλάει περισσότερο στον κόσμο τους;
Αυτό είναι που τελικά θα κρίνει ποιος θα είναι ο επόμενος Γάλλος πρόεδρος.
Κ.Ρ.