Το φυσικό αέριο εκτοπίζει το πετρέλαιο ως η σημαντικότερη πηγή ανησυχίας για τους επενδυτές στις ευρωπαϊκές αγορές ομολόγων, καθώς τα χαμηλά αποθέματα του καυσίμου ενισχύουν τους φόβους για νέα έξαρση του πληθωρισμού.
Οι ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου βρίσκονται κοντά σε υψηλά πέντε μηνών, ενώ τα συμβόλαια για τον χειμώνα κοστίζουν πλέον περισσότερο από δύο φορές σε σχέση με έναν χρόνο πριν. Την ίδια στιγμή, οι αποδόσεις των 10ετών κρατικών ομολόγων της Γερμανίας και της Βρετανίας έχουν αγγίξει επίπεδα που δεν είχαν καταγραφεί εδώ και δεκαετίες, παρά το γεγονός ότι το Brent βρίσκεται περίπου 30% χαμηλότερα από το υψηλό που είχε σημειώσει μετά το ξέσπασμα του πολέμου ΗΠΑ – Ιράν.
Το βασικό σενάριο που ανησυχεί τις αγορές είναι ότι η άνοδος των τιμών του φυσικού αερίου θα μπορούσε να αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό, υποχρεώνοντας τις κεντρικές τράπεζες να αυξήσουν τα επιτόκια πιο επιθετικά από όσο προεξοφλούν σήμερα οι αγορές.
Το φυσικό αέριο διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στην ευρωπαϊκή οικονομία, καθώς αντιστοιχεί περίπου στο 21% του ενεργειακού μείγματος της ΕΕ, ενώ στη Βρετανία το ποσοστό κυμαίνεται μεταξύ 25% και 35%.
“Η τιμή του φυσικού αερίου είναι πιο σημαντική για τη Βρετανία και την Ευρώπη και ουσιαστικά δεν αποκλιμακώθηκε ποτέ κατά τη διάρκεια των εκεχειριών, συνεχίζοντας να κινείται ανοδικά”, δήλωσε η Έμα Μοριάρτι, διαχειρίστρια χαρτοφυλακίου στην CG Asset Management. Η εταιρεία έχει αυξήσει τη θέση της σε κρατικά ομόλογα συνδεδεμένα με τον πληθωρισμό στο 49% του εμβληματικού fund ποικίλων περιουσιακών στοιχείων της, κοντά σε ιστορικό υψηλό.
Το φυσικό αέριο “οδηγεί” πλέον τις αποδόσεις
Οι αποδόσεις των ευρωπαϊκών κρατικών ομολόγων έχουν αυξηθεί και λόγω άλλων παραγόντων, όπως οι ανησυχίες για τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών, το κύμα δανεισμού από εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην τεχνητή νοημοσύνη και η απρόβλεπτη οικονομική πολιτική των ΗΠΑ.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Bloomberg, οι συμμετέχοντες στην αγορά θεωρούν πλέον το φυσικό αέριο τον σημαντικότερο ενεργειακό κίνδυνο για την πορεία των επιτοκίων στην Ευρώπη και τη Βρετανία, παρά το γεγονός ότι οι τιμές του παραμένουν πολύ χαμηλότερα από τα επίπεδα που είχαν καταγραφεί μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022.
“Οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν πλέον αναδειχθεί στον βασικό παράγοντα που καθορίζει τις αποδόσεις”, δήλωσε ο Τζέιμι Σιρλ, στρατηγικός αναλυτής ευρωπαϊκών επιτοκίων στη Citigroup. Όπως σημείωσε, από τις αρχές Ιουλίου οι μεταβολές στη διάρκεια των ομολόγων (duration) ακολουθούν ολοένα περισσότερο τις τιμές του φυσικού αερίου και λιγότερο τις τιμές του πετρελαίου.
Η εξέλιξη σηματοδοτεί μια αποσύνδεση των ευρωπαϊκών αγορών ομολόγων από το πετρέλαιο, καθώς από τον Ιούλιο οι τιμές του φυσικού αερίου και οι αποδόσεις των 10ετών ομολόγων κινούνται ολοένα πιο συγχρονισμένα.
Τα αποθέματα στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2009
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή οδήγησε κυβερνήσεις και επιχειρήσεις να καθυστερήσουν την αναπλήρωση των αποθεμάτων φυσικού αερίου, εκτιμώντας ότι η σύγκρουση θα ήταν σύντομη και οι τιμές θα υποχωρούσαν.
Παράλληλα, το ακραίο κύμα ζέστης ενίσχυσε τη ζήτηση κατά τους θερινούς μήνες. Ως αποτέλεσμα, οι αποθήκες φυσικού αερίου στην Ευρώπη είναι σήμερα μόλις 63% γεμάτες, το χαμηλότερο επίπεδο για αυτή την εποχή του έτους από το 2009.
Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο δύσκολη εξαιτίας του Στενού του Ορμούζ, από το οποίο διέρχεται συνήθως περίπου 20% της παγκόσμιας προσφοράς LNG. Σε αντίθεση με το πετρέλαιο, δεν υπάρχουν εναλλακτικές διαδρομές για τη μεταφορά αυτού του φυσικού αερίου στις αγορές, ενώ τα στρατηγικά αποθέματα είναι περιορισμένα.
Οι αναλυτές της RBC Capital Markets, μεταξύ των οποίων η Μεγκούμ Μούχιτς, προειδοποίησαν στις 13 Αυγούστου ότι “αναδύεται μια πιθανή ενεργειακή κρίση στις αγορές φυσικού αερίου”, η οποία θα μπορούσε να έχει πολύ ευρύτερες επιπτώσεις στον πληθωρισμό από μια αντίστοιχη κρίση στο πετρέλαιο.
Η “ασύμμετρη” απειλή για τα επιτόκια
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχει ήδη προχωρήσει σε μία αύξηση επιτοκίων φέτος, ενώ η κεντρική τράπεζα του Ηνωμένου Βασιλείου, Bank of England, έχει διατηρήσει αμετάβλητη τη νομισματική της πολιτική. Οι αγορές χρήματος προεξοφλούν σήμερα μία αύξηση επιτοκίων και από τις δύο κεντρικές τράπεζες έως το τέλος του 2026, καθώς και ακόμη μία έως τον Σεπτέμβριο του 2027.
Ωστόσο, αυτές οι προσδοκίες ενδέχεται να χρειαστεί να αναθεωρηθούν εάν οι τιμές του φυσικού αερίου συνεχίσουν να αυξάνονται και δεν υπάρξει συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν για το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ.
“Αυτή η νέα απειλή για τον πληθωρισμό, που προέρχεται από τη δυσκολία αναπλήρωσης των αποθεμάτων ενέργειας και τις επιπτώσεις του κύματος ζέστης και της ξηρασίας, μας κάνει πιο επιφυλακτικούς”, δήλωσε ο Στίβεν Μπάροου, επικεφαλής στρατηγικής G10 στη Standard Bank. Όπως ανέφερε, η ομάδα του είναι έτοιμη να αναθεωρήσει προς τα πάνω τις προβλέψεις της για τα επιτόκια.
Η εξέλιξη δημιουργεί ένα ιδιαίτερα δυσμενές ισοζύγιο κινδύνων για τις αγορές ομολόγων. Ακόμη και μια συμφωνία στη Μέση Ανατολή που θα οδηγούσε σε νέα πτώση των τιμών του πετρελαίου ενδέχεται να μην αρκεί για να περιορίσει τις πιέσεις στα επιτόκια, εφόσον οι ανησυχίες για την επάρκεια φυσικού αερίου παραμείνουν.
Όπως επισημαίνουν οι αναλυτές της RBC, το αποτέλεσμα είναι ένα “ασύμμετρο” προφίλ κινδύνου για τα επιτόκια, με περιορισμένα περιθώρια ανόδου για τις αγορές αλλά σημαντικά μεγαλύτερο κίνδυνο επιδείνωσης εάν η κατάσταση κλιμακωθεί.