Σφοδρή κριτική στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στην πολιτική που ακολουθείται στον σιδηρόδρομο ασκεί η Ευρωκοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ, με αφορμή την αποστολή της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Ελλάδα για την τραγωδία των Τεμπών.
Το ΚΚΕ υποστηρίζει ότι η επίσκεψη της ευρωπαϊκής αποστολής δεν πρέπει να οδηγήσει, όπως αναφέρει, στην εμφάνιση της ΕΕ ως «εξεταστή» ή «κατηγόρου» για όσα συνέβησαν, αλλά να ανοίξει τη συζήτηση και για τις ευθύνες που το ίδιο αποδίδει στην ευρωπαϊκή πολιτική για τις σιδηροδρομικές μεταφορές.
Στο στόχαστρο της ανακοίνωσης βρίσκονται τα τέσσερα πακέτα οδηγιών της ΕΕ για τον σιδηρόδρομο, τα οποία, σύμφωνα με την Ευρωκοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ, εφαρμόστηκαν διαχρονικά στην Ελλάδα από κυβερνήσεις της ΝΔ, του ΠΑΣΟΚ και του ΣΥΡΙΖΑ. Το κόμμα συνδέει την απελευθέρωση και ιδιωτικοποίηση των σιδηροδρομικών μεταφορών με τη λειτουργία τους με επιχειρηματικά κριτήρια και υποστηρίζει ότι η ασφάλεια υποτάσσεται στην κερδοφορία των επιχειρηματικών ομίλων.
Η ανακοίνωση απορρίπτει ειδικότερα την άποψη ότι η τραγωδία των Τεμπών προέκυψε απλώς επειδή δεν εφαρμόστηκε επαρκώς η ευρωπαϊκή νομοθεσία. Αντίθετα, το ΚΚΕ υποστηρίζει ότι πρέπει να εξεταστεί το ίδιο το θεσμικό και οικονομικό μοντέλο λειτουργίας των σιδηροδρόμων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Παράλληλα, εξαπολύει πυρά κατά των ευρωπαϊκών θεσμών για τη στάση τους μετά το δυστύχημα. Υποστηρίζει ότι τόσο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν συνέβαλαν στην αποκάλυψη όλων των αιτιών και των ευθυνών και επαναφέρει το ζήτημα της αναφοράς του Συλλόγου των συγγενών των θυμάτων στην Επιτροπή Αναφορών. Η συγκεκριμένη αναφορά είχε πράγματι κατατεθεί από τη Μαρία Καρυστιανού εξ ονόματος του συλλόγου και αφορά τη σύγκρουση της 28ης Φεβρουαρίου 2023, κατά την οποία έχασαν τη ζωή τους 57 άνθρωποι.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στη σημερινή κατάσταση του ελληνικού και ευρωπαϊκού σιδηροδρομικού δικτύου. Η Ευρωκοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ αμφισβητεί τις διαβεβαιώσεις περί σημαντικής βελτίωσης της ασφάλειας και επικαλείται τις καθυστερήσεις στην πλήρη ανάπτυξη σύγχρονων συστημάτων ασφαλείας, όπως το ETCS και συνολικά το ERTMS, αλλά και τα προβλήματα υποστελέχωσης.
Σημειώνεται ότι ζητήματα που αφορούν την ασφάλεια και τη χρηματοδότηση του ελληνικού σιδηροδρομικού δικτύου εξακολουθούν να βρίσκονται ενώπιον της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Σε επίσημα έγγραφα της Επιτροπής έχουν καταγραφεί αναφορές που θέτουν ζητήματα λειτουργίας των συστημάτων τηλεδιοίκησης και σηματοδότησης, αλλά και συνολικότερα της ασφάλειας του δικτύου μετά τα Τέμπη.
Το ΚΚΕ στρέφει παράλληλα τα πυρά του στις χρηματοδοτικές προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αντιπαραβάλλοντας τις ανάγκες για ασφαλείς δημόσιες μεταφορές με τις αυξημένες δαπάνες που κατευθύνονται στη στρατιωτική κινητικότητα και στους ευρωπαϊκούς εξοπλιστικούς σχεδιασμούς.
Το πολιτικό μήνυμα της ανακοίνωσης είναι ότι, κατά το ΚΚΕ, δεν μπορεί να υπάρξει εμπιστοσύνη ούτε στις κυβερνήσεις που διαχειρίστηκαν τον σιδηρόδρομο ούτε στους θεσμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ευρωκοινοβουλευτική Ομάδα επαναφέρει το σύνθημα των μεγάλων κινητοποιήσεων για τα Τέμπη, «τα κέρδη τους ή οι ζωές μας», επιχειρώντας να συνδέσει την τραγωδία με τη συνολικότερη πολιτική αντιπαράθεση για το μοντέλο λειτουργίας των μεταφορών.
Καταλήγοντας, το ΚΚΕ ζητά να συνεχιστεί η διερεύνηση της υπόθεσης και να αποδοθούν όλες οι πολιτικές και ποινικές ευθύνες, «όσο ψηλά κι αν βρίσκονται» οι υπεύθυνοι. Παράλληλα, θέτει ως βασικό αίτημα ένα σύστημα σύγχρονων και ασφαλών σιδηροδρομικών μεταφορών, υποστηρίζοντας ότι η δικαίωση των θυμάτων και των οικογενειών τους περνά μέσα από την πλήρη διερεύνηση των αιτιών και την απόδοση ευθυνών.
Κώστας Κορέλης